Avrupa’da yaz mevsimi boyunca etkili olan aşırı sıcaklar, kuraklık ve orman yangınlarının neden olduğu mali hasar kamu bütçelerine yansımaya başladı.

Yangınların söndürülmesi, altyapı onarımı, çiftçilere tazminat ödemeleri ve sağlık hizmetlerinin desteklenmesi gibi harcamalar ile ekonomik faaliyetlerin yavaşlaması nedeniyle vergi gelirlerinde azalma yaşanıyor. Bu durum, hükümetlerin afetler için ayırdığı rezervlerin üzerinde bir mali yük oluşturuyor.

Copernicus Avrupa Kuraklık Gözlemevi verilerine göre Temmuz sonu itibarıyla AB ve Birleşik Krallık topraklarının yarısı kuraklık riski altında bulunuyor. Ağustos ayında ise birçok nehirde su seviyeleri rekor düşük seviyelere indi. AB Ortak Araştırma Merkezi, Ağustos başına kadar 505 bin hektardan fazla alanın yandığını açıkladı.

Avrupa Çevre Ajansı (EEA) verileri, 1980-2024 yılları arasında AB genelinde aşırı hava olaylarının 822 milyar avro doğrudan zarara yol açtığını gösteriyor. Bu zararın dörtte birinin son dört yılda gerçekleştiği belirtilirken, ekonomik kayıpların yıllık %3,4 oranında arttığı ifade ediliyor.

Sigortalanabilir kayıpların oranı düşük kalırken, kuraklık ve yangınlarda bu oran %10-11 seviyelerinde bulunuyor. Dolaylı zararların tespiti güç olduğu için devletler sigorta korumasının yetersiz kaldığı durumlarda son kaynak olarak devreye giriyor. AB ülkelerinden sadece Avusturya, Fransa, Macaristan ve İtalya’nın özel afet fonları bulunuyor.

Bruegel düşünce kuruluşu, 2028-2034 dönemi için planlanan AB afet fonunun 5 milyar avro civarında olduğunu ve bu miktarın geçmiş büyük afetlerin hasarının küçük bir kısmını karşıladığını belirtti. Fransa Ekolojik Dönüşüm Bakanlığı, bu yaz yaşanan sıcak dalgalarının maliyetinin 10-15 milyar avro arasında olabileceğini tahmin ediyor.

İspanya’da Temmuz sonuna kadar 172 bin hektardan fazla alan yandı ve yangın söndürme maliyetinin 1,7-3,3 milyar avro arasında olduğu hesaplandı. Orman restorasyon maliyetlerinin söndürme giderlerinden yüksek olduğu vurgulanıyor. AB’nin İspanya için ayırdığı acil yardım ise geçen yılki hasarları kapsıyor.

Portekiz’de ise sivil savunma yetkilileri, veri sistemlerinin ayrışıklığı nedeniyle toplam maliyetin kesin olarak belirlenemediğini belirtti.

Bruegel’in araştırması, sıcak dalgalarının iki yıl sonra gayri safi yurtiçi hasılayı (GSYH) %1,5, kuraklığın ise dört yıl sonra %3 oranında düşürdüğünü ortaya koyuyor. 2022 kuraklığının AB’de kişi başı GSYH büyümesini %1,35 oranında azalttığı ve 203 milyar avroluk kayba yol açtığı bildirildi.

Triodos Bank, bu yazki aşırı sıcakların AB ekonomisine yaklaşık 180 milyar avro maliyet getirdiğini tahmin ediyor. Oxford Economics ise Ren Nehri'ndeki düşük su seviyelerinin Almanya'nın üçüncü çeyrek büyümesinden %0,2 oranında etkilenebileceğini belirtti.

AB Komisyonu, Yunanistan’daki zeytinyağı üretim tahminini %5, İspanya tahıl rekoltesi beklentisini ise 24 milyon tondan 18,5 milyon tona düşürdü. Sıcaklık ve kuraklığın gelecek yıl avro bölgesi gıda enflasyonuna %1 kadar ek yük getirebileceği ve orta vadeli enflasyon beklentisinin %2,5 seviyesinde olduğu bildirildi.