DÜNYA - Haber Sitesi Yazılımları - Haber Scripti

Teksas'ta güneş enerjisi santrallerinde koyunlar ile vejetasyon kontrolü yapılıyor

Wed, 02 Sep 2026 02:19:24 +0300

ABD'nin Teksas eyaletinde yaklaşık 27,5 bin hektarlık güneş enerjisi santralinde vejetasyon kontrolü koyunlar aracılığıyla gerçekleştiriliyor. Bu alan, ülke genelindeki güneş çiftliklerinin kapladığı toplam arazinin yarısından fazlasını kapsıyor.

Güneş panellerinin arasındaki çimlerin uzaması, alt panellerde gölgelenmeye neden olarak elektrik üretimini düşürüyor ve kuruduğunda yangın riski oluşturuyor. Bu nedenle geleneksel yöntemler yerine alternatif bakım teknikleri uygulamaya kondu. Maliyetli ve yavaş olan çim biçme makineleri yerine koyunlar tercih edildi. Koyunların makine giremeyen alanlara ulaşabildiği ve her türlü hava koşulunda otlamaya devam ettiği bildirildi.

Keçi ve inekler altyapıya zarar verdikleri gerekçesiyle kullanılmıyor. Keçilerin panellerin üzerine çıkarak camları çizdiği ve kabloları kemirdiği, ineklerin ise yapısal yüksekliği ve ağırlığı nedeniyle panellerin altına giremediği, ayrıca ekipmanlara yaslanarak bağlantı ayaklarını bükebildiği tespit edildi. Koyunların ise altyapıya zarar vermeden alt panellerin altına rahatlıkla girebildiği belirtildi.

Bölgedeki uygulamalar geniş çaplı çiftlik modeline dönüştü. Texas Solar Sheep şirketi 12 farklı sahada 6 binden fazla koyun işletirken, SB Energy’nin 900 megavatlık projesinde 3 bin koyun 1.600 hektarlık alanı temizliyor. Tesis işletmecileri, bitki örtüsü bakımının yüzde 70 ila 80’inin koyunlar tarafından karşılandığını ve makinelerin sadece noktasal düzeltmeler için kullanıldığını aktarıyor.

İran Mekke Paktına Kurucu Ortak Olarak Katılma Koşulunu Açıkladı

Wed, 02 Sep 2026 02:19:24 +0300

İran'da Düzenin Maslahatını Koruma Komitesi Genel Sekreteri Tümgeneral Muhsin Rızai, ülkesinin Mekke paktına ancak prensipleri belirleyen bir "kurucu ortak" olarak katılabileceğini söyledi.

22 Ağustos'ta devlet televizyonu IRINN'e konuşan Rızai, İran ve Mısır'ın bu tür düzenlemelerin dışında bırakılmaması gerektiğini kaydetti. Rızai, iki ülkenin anlaşmanın temel prensiplerinin şekillendirilmesinde rol oynamaları gerektiğini belirtti. "İran ve Mısır bu tür anlaşmalarda yer almamazlık edemez ancak kurucu olarak, orada imzalanan belgelerin fikirsel çerçevesini oluşturan taraflar olarak yer almalıdırlar" dedi.

Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan 7 Ağustos'ta ortak savunma anlaşması imzaladı. "Mekke paktı" olarak anılan anlaşmaya göre üç ülkeden birine yapılan saldırı tüm ülkelere yapılmış sayılacak.

Rızai, Mekke paktına atıfta bulunarak, "bu dost ülkelerin kendi aralarında bir anlaşma yapıp ardından İran'dan bunu onaylamasını istemelerinin kabul edilemez olduğunu" söyledi.

İran'ın dini lideri Mücteba Hamaney'in kıdemli danışmanlarından Rızai, girişimin ABD'nin bölgedeki etkisinin zayıflaması ve Washington'ın rolünü azaltma kararı olarak tanımladığı gelişmelerden kaynaklandığını savundu. Rızai, "Pakistan, Türkiye ve Suudi Arabistan'daki dostlarımız ve kardeşlerimiz bir anlaşma imzaladı. Neden? Çünkü Amerika onlara 'Hoşça kalın, gidiyoruz' dedi" ifadelerini kullandı.

Rızai, ülkelerin ABD'nin bölgedeki varlığının azalmasıyla oluşan boşluğu doldurmaya çalıştığını ve bu boşluğun İran'ın Washington ile yürüttüğü mücadele sonucunda ortaya çıktığını söyledi. Hamaney'in kıdemli danışmanı "Amerika'nın bölgedeki zayıflığı ve ortaya çıkan boşluk, İran milletinin savaş ganimetidir" dedi. Diğer ülkelerin de şimdi ABD'nin geri çekilmesi olarak nitelediği gelişmelerden yararlanmaya çalıştığını ekledi.

Diğer yandan İran basını, Beyrut merkezli Hizbullah yanlısı El Mayadeen televizyonunun haberine dayanarak Tahran'ın anlaşmaya katılması için davet aldığını iddia etti. İddia hiçbir resmi kaynak tarafından doğrulanmadı.

İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi 10 Ağustos'ta yaptığı açıklamada, anlaşmaya ilişkin büyük ölçüde tarafsız bir tutum sergilemiş ve bunu bölgedeki güvenlik anlayışının değiştiğinin bir göstergesi olarak nitelendirmişti. Bekayi, İran'ın üç kurucu ülkeyle temas halinde olduğunu ve girişim hakkında bilgilendirildiğini söylerken, Tahran'ın anlaşmaya katılma ihtimali için de açık kapı bırakmıştı.

Bölgesel güvenlikle ilgili ayrı bir açıklama da İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf'tan geldi. 22 Ağustos'ta X platformunda yaptığı paylaşımda Tahran'ın yeni bölgesel güvenlik ve ekonomik düzenlemelerin oluşturulmasına ilişkin komşu ülkelerden mesajlar aldığını söyledi. Kalibaf, bu temasların ABD'nin "İsrail uğruna" müttefiklerinin güvenliğini zayıflattığı bir dönemde gerçekleştiğini belirtti.

İsrail'de Ebu Zuhur Hava Üssü saldırısına ilişkin hükümet ve ordu arasında tartışma

Wed, 02 Sep 2026 02:19:23 +0300

İsrail'de Suriye'nin İdlib ilindeki Ebu Zuhur Askeri Hava Üssü'ne 18 Ağustos'ta düzenlenen saldırı sonrası hükümet ile ordu arasında, saldırıyı kimin talep ettiği konusunda tartışma çıktı.

Kanal 12 televizyonunun haberine göre, ordu kaynakları saldırı için ordunun baskı yapmadığını belirtti. Hükümet ve güvenlik yetkilileri, ordunun siyasi karar vericileri zorladığı iddialarını reddetti.

Ordu kaynakları, saldırı seçeneklerini sunduğunu, nihai kararın Başbakan Binyamin Netanyahu ve Savunma Bakanı Yisrael Katz tarafından verildiğini aktardı.

Saldırının etkisinin sınırlı olduğu, pistte birkaç saat içinde onarılabilecek hasar oluştuğu ifade edildi.

Savunma Bakanı Katz, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, ordunun açık istihbarat bilgilerine dayanarak saldırıyı tavsiye ettiğini, siyasi makamların ise kararı dikkatle değerlendirdiğini belirtti.

ABD'de lisans eğitimi süresi 4 yıldan 3 yıla indiriliyor

Wed, 02 Sep 2026 02:19:22 +0300

ABD'de yükseköğretim maliyetlerinin artması ve gençlerin erken iş hayatına atılma isteği, lisans eğitiminde değişikliğe yol açtı. Geleneksel 4 yıl olan lisans eğitimi, kredi yükünün azaltılmasıyla 3 yıla indiriliyor.

26 eyalette uygulanmaya başlayan bu modelde, mezuniyet için gereken kredi sayısı 120'den 90'a düşürülüyor. Bu sistem, önceki hızlandırılmış programlardan farklı olarak toplam ders yükünü azaltıyor. Mühendislik ve öğretmenlik gibi alanlarda uygulaması zor olsa da işletme, pazarlama ve bilişim gibi bölümlerde kabul görüyor.

Eğitim süresinin kısalması, öğrencilerin eğitim ve yaşam masraflarını azaltırken, iş hayatına erken başlamalarını sağlıyor. Bir yıl kısalmanın öğrencilere 20 bin dolara varan tasarruf sağladığı belirtiliyor.

Bu değişiklik akademik çevrelerde tartışmalara neden oldu. Bazı uzmanlar maliyet krizine çözüm olarak görürken, bazıları sistemi eleştiriyor. Ayrıca 3 yıllık diplomaların işverenler ve yüksek lisans programları tarafından 4 yıllık diplomalarla eşit kabul edilip edilmeyeceği belirsizliğini koruyor.

Türkiye'de ise lisans eğitimi süresini 3 yıla düşüren resmi bir uygulama bulunmuyor. YÖK mevzuatına göre 4 yıllık lisans için 240 AKTS kredi şartı devam ediyor. Ancak başarılı öğrenciler, ek dersler ve yaz okullarıyla bölümlerini erken tamamlayabiliyor.

Çin’de milyarlarca ağaç dikilen alan Sarı Nehir’in sediment taşınımını azalttı

Wed, 02 Sep 2026 02:17:15 +0300

Çin’in Loess Platosu’nda gerçekleştirilen ağaçlandırma ve mühendislik çalışmaları, Sarı Nehir’in su dinamiği ve görünümünde önemli değişikliklere yol açtı.

Araştırmalar nehrin yıllık sediment taşıma kapasitesinin tarihsel ortalamalara kıyasla yüzde 85 oranında düştüğünü ortaya koydu. 1919-1959 yılları arasında yılda ortalama 1,6 milyar ton sediment taşıyan Sarı Nehir, 2000-2020 döneminde yıllık ortalama 240 milyon ton sediment taşıdı. Ayrıca suyun rengi sarıdan kahverengi ve yeşil tonlara doğru değişti.

Projeler iki aşamada ilerledi. İlk aşamada (1970-1990) tarımsal teraslar, küçük tutma barajları ve göletler inşa edilerek sedimentin nehir yatağına ulaşması engellendi. 2010 yılı itibarıyla bu göletlerde yaklaşık 19,32 milyar ton sediment birikti.

İkinci aşamada (1999 ve sonrası) "Yeşil İçin Tahıl" programı kapsamında bitki örtüsü restorasyonuna ağırlık verildi. Eğimli ve verimsiz tarım arazileri orman, çalı ve meraya dönüştürüldü. 2020 yılına kadar bu program 34,3 milyon hektarlık alanı kapsadı. Projeye 2019 yılına kadar yaklaşık 517 milyar yuan (80 milyar ABD doları) harcandı.

Alınan önlemler nehir sisteminde yeni yönetim sorunları da ortaya çıkardı. 1997 yılında aşırı su tutma nedeniyle Sarı Nehir 226 gün boyunca denize ulaşamadı ve 704 kilometrelik nehir yatağı kurudu. Bu sorunun ardından 1999’dan itibaren su akış düzenlemeleri yapıldı.

Araştırmacılar, sediment tutucu baraj ve göletlerin zamanla dolduğu ve depolama kapasitelerinin azaldığını belirtiyor. Bu nedenle uzun vadede sedimentin kaynağında tutulmasını sağlayan bitki örtüsünün ana rol oynayacağı ifade ediliyor.

Romanya, Avrupa'nın en büyük güneş enerjisi santralini kuruyor

Wed, 02 Sep 2026 02:17:14 +0300

Romanya Enerji Düzenleme Kurumu (ANRE), Dama Solar projesine kuruluş izni verdi. Proje, Rezolv Energy öncülüğünde kuzeybatı Romanya'da, Macaristan sınırına yakın Arad ilinde gerçekleştirilecek.

Santralin 2030 yılına kadar ticari faaliyete geçmesi hedefleniyor. Tamamlandığında, Almanya'nın Leipzig yakınlarındaki Witznitz Solar Park'ı geçerek Avrupa Birliği'nin en büyük güneş enerjisi santrali olacak.

Dama Solar 1,24 GW kurulu güce sahip olacak ve yıllık ortalama 1,63 TWh elektrik üretecek. Bu üretim, Romanya'nın mevcut güneş enerjisi kapasitesinin iki katından fazla.

Proje, yıllık üretimiyle yaklaşık 280 bin hanenin, yani yaklaşık bir milyon kişinin elektrik ihtiyacını karşılamayı planlıyor. Ayrıca, önümüzdeki üç yıl içinde 500'den fazla yeni iş imkanı yaratması bekleniyor.

Dama Solar, Romanya'nın 2030 yenilenebilir enerji hedeflerine önemli katkı sağlayacak.

Victoria'da 40 yıl önce uygulanan ormancılık deneyinin sonuçları açıklandı

Wed, 02 Sep 2026 02:01:37 +0300

Avustralya'nın Victoria eyaletinde 1980'lerde yürütülen ormancılık deneyi, ağaç kesiminin ekosistem üzerindeki etkilerini değerlendirdi.

Ormanların %70'inin temizlendiği alanlarda 40 yıl sonra yapılan incelemelerde, kalan ağaçların devasa boyutlara ulaştığı ve dokunulmamış ormanlara kıyasla daha fazla karbon depoladığı belirlendi.

1980'lerin sonunda Avustralya hükümeti, toplu ağaç kesimine alternatif yöntemler geliştirmek amacıyla Ormancılık Sistemleri Projesi'ni başlattı. Tangil Bran ve Doğu Gippsland bölgelerinde bazı alanlar tamamen temizlenirken, bazı bölgelerde ağaçların yüzde 50 ila 70'i kesilerek seyreltme uygulandı. Bu alanlar, hiç müdahale edilmeyen kontrol bölgeleriyle karşılaştırıldı.

Melbourne Üniversitesi'nden Caitlin Hammond liderliğindeki araştırmacılar, seyreltme uygulanan alanlardaki ağaçların gövde çaplarının 1,5 metreye kadar ulaştığını tespit etti. Kesim sonrası artan ışık, su ve besin maddesi erişimi sayesinde ağaçlar, 30 yıl içinde karbon kaybını telafi etti ve daha fazla karbon depoladı.

Araştırma, seyreltmenin biyolojik çeşitlilik ve yangın direnci açısından da önemli etkileri olduğunu ortaya koydu. Gövdesi kalınlaşan yaşlı ağaçların yangınlardan kurtulma olasılığı arttı. Ayrıca, nadir bir keseli türü olan Gymnobelideus leadbeateri'nin yalnızca seyreltme yapılan bölgelerde yaşadığı, dokunulmamış alanlarda görülmediği belirlendi.

Bilim insanları, doğru ormancılık teknikleriyle ahşap üretimi, karbon stoku ve doğa korumanın birlikte yürütülebileceğini vurguladı.

Brezilya’da São Francisco Nehri üzerine 1,18 km uzunluğunda köprü inşaatı sürüyor

Wed, 02 Sep 2026 01:57:58 +0300

Brezilya’da Alagoas ve Sergipe eyaletlerini birbirine bağlayacak São Francisco Nehri üzerindeki 1,18 kilometre uzunluğundaki köprü projesinde fiziki gerçekleşme oranı yüzde 50'yi aştı.

Yaklaşık 207 milyon Brezilya Reali yatırımla hayata geçirilen proje, Penedo ve Neópolis kentleri arasındaki ulaşımı nehir feribotlarına bağımlı olmaktan çıkararak kesintisiz bir karayoluna dönüştürecek.

Aralık 2026'da teslim edilmesi planlanan 18 metre genişliğindeki köprü, motorlu araçların yanı sıra yaya ve bisiklet yollarına da sahip olacak.

Nehirdeki gemi taşımacılığını aksatmayacak şekilde tasarlanan yapının orta açıklığı, 30 metre yüksekliği ve 150 metrelik genişliğiyle büyük gemilerin altından geçmesine imkan tanıyacak.

BR-349 karayolu ağının önemli bir parçası olan köprünün tamamlanmasıyla bölgedeki yük taşımacılığı, günlük ulaşım ve eyaletler arası turizmde lojistik kolaylık sağlanması hedefleniyor.

Trump'ın kilo artışı ve sağlık durumu doktorlarca değerlendirildi

Wed, 02 Sep 2026 01:57:57 +0300

ABD Başkanı Donald Trump'ın elindeki morluklar, ayak bileklerindeki şişlik ve yorgunluk belirtilerinin sebebi doktorları tarafından değerlendirildi. Başkanın hızla kilo aldığı ve bunun sağlık açısından risk oluşturduğu belirtildi.

Trump, günlük beslenmesinde genellikle McDonald's yemeklerini tercih ediyor ve kola tüketimi alışkanlığı bulunuyor. Oturarak geçirilen süre ve kilo artışı, sağlık uzmanlarının dikkatini çekti. Son seçim kampanyasından bu yana yaklaşık 10 kilogram aldığı ifade edilen 80 yaşındaki Trump'ın ağırlığı, uzmanlar tarafından endişeyle takip ediliyor.

Ağustos 2023’te 97,5 kilogram olarak kaydedilen Trump'ın kilosu, Beyaz Saray'ın Mayıs ayındaki raporuna göre 108 kilograma yükseldi. 1,90 metre boyundaki başkanın kilosu, obezite sınırına yaklaştığına işaret ediyor. Beyaz Saray doktorları, Trump’a beslenme düzenini iyileştirmesi ve düzenli egzersiz yapması tavsiyesinde bulundu. Dışarıdan uzmanlar ise bel çevresinin inceltilmesine vurgu yaptı.

Ulusal Kilo ve Sağlık Merkezi Direktörü Dr. Scott Kahan, obezitenin erken engellilik ve ölüm gibi sağlık sorunlarına yol açan önemli bir risk faktörü olduğunu belirtti. Başkanın sağlığını korumak için obeziteyle mücadele edilmesinin Gizli Servis'in koruma görevleri kadar önemli olduğunu ifade etti.

Trump'ın kilosuna ilişkin sorulara Beyaz Saray doğrudan yanıt vermedi ancak başkanın enerjisi ve bilişsel durumunu övdü. Beyaz Saray Sözcüsü Davis Ingle, Trump'ın çalışma azmi ve zekasının önceki yönetimlerle kıyaslandığında farklı olduğunu söyledi.

Başkan Trump ise abur cubur tüketme alışkanlığını medya önünde sıkça dile getirdi. Kola içerken çekilen fotoğrafları sosyal medyada dikkat çekti. Mayıs ayında yaptığı açıklamada abur cuburun zararları konusunda şüphe belirtti ve kendisini iyi hissettiğini söyledi.

Trump'ın kilo durumu ilk başkanlık döneminde de takip edilmişti. Eski doktorları, Trump'ın 2018'de 108,4 kilogram, 2019'da ise 110,2 kilogram olduğunu belirtmişti. 2020 yılında COVID-19 ağır geçiren Trump'ın kilo durumu sağlık açısından önem taşıyor.

Son dönemde yeni nesil kilo verme ilacı retatrutide kullandığı yönündeki iddialar Beyaz Saray tarafından yalanlandı. Trump da GLP-1 türü ilaç kullanmadığını açıkladı. Eski ABD Başkanı William Howard Taft'ın yüksek kilosuna atıfta bulunan Trump, kendi kilosuna dikkat ettiğini söyledi.

Mont Blanc rotasında ziyaretçi kotaları ve rezervasyon zorunluluğu getirildi

Wed, 02 Sep 2026 01:57:56 +0300

Alpler’in en yüksek zirvesi Mont Blanc çevresinde yer alan 170 kilometrelik Tour du Mont-Blanc rotası, tarihindeki en yoğun ziyaretçi akınıyla karşılaşıyor. Fransa, İtalya ve İsviçre topraklarından geçen güzergah, her yıl 100 binden fazla ziyaretçi ağırlıyor.

Aşırı kalabalık ve çevre kirliliğine yol açan yoğunluk nedeniyle yerel yönetimler, rotanın Fransa sınırları içindeki Saint-Gervais-les-Bains ve çevresinde 2027 ilkbaharından itibaren rezervasyon zorunluluğu getirdi. Bu uygulama ile girişlere kota konuldu.

Yeni düzenlemeye göre, yürüyüşçüler dağ kulübelerinde konaklamak veya belirlenen çadır alanlarını kullanmak için sisteme kayıt yaptırmak zorunda olacak. Kurallara uymayanlara ise izinsiz kamp yapma ve çevreye çöp bırakma durumlarında ağır para cezaları uygulanacak.

Bu kısıtlamalar şimdilik sadece Fransa bölümünü kapsıyor. Bölgedeki dağ rehberleri, bir yıl önceden rezervasyon yapmanın zorluğuna ve sporcuların özgür hareket hakkının kısıtlanmasına dikkat çekerek karara tepki gösteriyor. Yeni uygulama, üç ülkeyi kapsayan rotayı yürümek isteyenler için süreci daha karmaşık hale getirdi.

Axial Seamount volkanında 2 kilometre derinlikte lav tabakası keşfedildi

Wed, 02 Sep 2026 01:56:07 +0300

ABD'nin Oregon kıyılarının yaklaşık 480 kilometre açığında yer alan Axial Seamount adlı aktif denizaltı volkanı, Pasifik Okyanusu'nda Juan de Fuca ve Pasifik tektonik levhalarının ayrıldığı bölgede bulunuyor.

İnsanlı denizaltıların erişiminin zor olduğu bu alanda, araştırmacılar uzaktan kumandalı robotik araçlar kullanarak deniz tabanına yaklaşık 2 kilometre derinlikte indi. Bu araçlarla lav akıntıları görüntülendi ve bölgenin yapısı detaylı şekilde incelendi.

Elde edilen veriler, geçmiş volkanik patlamalar sonucu deniz tabanına yayılan geniş lav tabakalarının varlığını gösterdi. Suyun altında hızlıca soğuyan lavların oluşturduğu farklı yüzey şekilleri haritalandı ve lavların deniz tabanında yayıldığı alanlar belirlendi.

Axial Seamount, bilim insanları tarafından yakından izlenen bir volkan olup, 1998, 2011 ve 2015 yıllarında patlamalar yaşandı. 2015 patlamasında deniz tabanında büyük değişiklikler meydana geldi.

Volkanın düzenli izlenmesi, gelecekteki patlamaların önceden tahmin edilmesine yönelik çalışmalar için önemli. Deniz tabanındaki şişme, depremler ve magma hareketleri sensörlerle takip ediliyor. Hazırlanan lav haritaları, önceki patlamaların izlerini karşılaştırarak magmanın hareketi hakkında bilgi sağlıyor.

Bu araştırmaların, Axial Seamount’un yanı sıra diğer denizaltı volkanlarının çalışma prensiplerinin anlaşılmasına katkıda bulunması bekleniyor.

İran, ABD'nin Ürdün'deki deniz piyade üssüne balistik füze saldırısı düzenledi

Wed, 02 Sep 2026 01:56:06 +0300

İran Devrim Muhafızları Ordusu, ABD’nin Hürmüzgan eyaletindeki Sirik kentinde düzenlenen bir düğün törenine yönelik saldırıya karşılık Ürdün’deki ABD deniz piyade üssünü balistik füzelerle vurduğunu açıkladı.

Devrim Muhafızları, Camp Titin üssüne yapılan saldırıda çok sayıda ABD askerinin hayatını kaybettiğini ileri sürdü. ABD tarafından ise can kayıplarına dair resmi bir doğrulama yapılmadı.

Gerilim, ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı’nın İran topraklarındaki Devrim Muhafızları hedeflerine yönelik saldırı başlattığını duyurmasının ardından arttı. İran basınında, Keşm Adası, Bender Abbas, Sirik, Çabahar ve Kunarek bölgelerinde patlama seslerinin duyulduğu bildirildi. Ayrıca, Kirman eyaletindeki Ciroft Havaalanı’nın da hedef alındığı belirtildi.

İran tarafının açıklamalarına göre, Sirik ilçesine bağlı Kuheştek kentinde düzenlenen saldırıda siviller de zarar gördü. Hürmüzgan Vali Yardımcısı Nefisi, olayda en az 4 kişinin hayatını kaybettiğini, 50 kişinin yaralandığını bildirdi.

Thwaites buzulu altında yüzlerce sismik olay tespit edildi

Wed, 02 Sep 2026 01:56:06 +0300

Thwaites buzulu, Batı Antarktika'da yer almakta ve "Kıyamet Buzulu" olarak da adlandırılmaktadır. Araştırmacılar, 2010-2023 yılları arasında gerçekleşen sismik hareketleri inceleyerek toplam 362 sismik olay tespit etti.

Bu olayların 245'i buzun denizle buluştuğu bölgede yoğunlaştı. Araştırmaya göre, bu sismik olayların çoğu klasik tektonik depremlerden farklıdır. Bu hareketler, büyük buz parçalarının buzuldan kopup devrilmesi ve ana buz kütlesine çarpması sonucu oluşan titreşimlerden kaynaklanabilir.

Sismik aktivitenin en yoğun olduğu dönem 2018-2020 yılları arasında kaydedildi. Bu dönem, buzun denize uzanan dilinin hızlandığı zamanla örtüşmektedir. Araştırmacılar, bu süreçte okyanus koşullarının etkili olabileceğini ancak mekanizmanın tam olarak anlaşılamadığını ifade etmektedir.

2026 yılında yapılan çalışmalar, Thwaites buzulu altında sert kaya sırtları, tortul havzalar ve yaygın yer altı suyu varlığını ortaya koydu. Ayrıca, suya doymuş gözenekli tortullarla bağlantılı aktif bir buzul altı gölünün önceki tahminlerden daha fazla su içerdiği belirlendi.

Temmuz 2026'da yayımlanan bir diğer araştırma, buz kütle kaybının sadece sıcak okyanus suyuna bağlı olmadığını gösterdi. Bulgular, okyanus kaynaklı erimenin durması durumunda bile buzun belirli koşullarda kütle kaybetmeye devam edebileceğini ortaya koydu.

Zelenskiy'den Rusya hava sahasına ilişkin güvenlik uyarısı

Wed, 02 Sep 2026 01:56:05 +0300

Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada, Rusya hava sahasını kullanan hava yolu şirketleri, sigortacılar ve havalimanı kullanıcılarına çağrıda bulundu.

Zelenskiy, Rusya hava sahasının artık güvenli olmadığını ifade ederek, Ukrayna'nın sivil havacılığa zarar vermediğini ancak Rusya semalarında yoğun insansız hava araçları operasyonlarının bulunduğunu söyledi. Bu durumun dikkate alınması gerektiğini vurguladı.

Rus makamlarının hava sahasındaki tehlikeler hakkında yeterli bilgilendirme yapmadığını belirten Zelenskiy, "Rusya'nın hava sahası fiilen kapanacak. Rusya'nın başlattığı savaş, kendi hava sahasını kapatıyor" dedi.

Zelenskiy, Rusya hava sahasında güvenli anların sona erdiğini ifade ederek, bu uyarının Kiev ve Moskova'da görev yapan büyükelçiler tarafından da duyulmasının önemine dikkat çekti. Diplomatların Ukrayna halkı ve savaşın etkileri hakkında bilgi sahibi olduğunu ve bunu başkentlerine iletmeleri gerektiğini kaydetti.

Özellikle Moskova, St. Petersburg ve diğer önemli havalimanlarına uçuş yapan hava yolu şirketlerinin bu uyarıyı dikkate alması gerektiğini belirten Zelenskiy, sözlerini "Sivil havacılığın insansız hava araçlarının bulunduğu hava sahasında yeri yok" şeklinde tamamladı.

Çernobil çevresinde 40 yıl sonra artan yaban hayatı yoğunluğu

Wed, 02 Sep 2026 01:56:05 +0300

Çernobil Nükleer Santrali'ndeki kaza sonrası çevrede insanların kalıcı olarak yaşaması yasaklandı ve bölgeye girişler sınırlandırıldı. On binlerce kişi bölgeden ayrılınca tarım, ormancılık, hayvancılık ve avcılık gibi insan faaliyetleri büyük ölçüde sona erdi.

Yaklaşık 40 yıl sonra doğa, terk edilen alanları yeniden kaplamaya başladı. Bilim insanları, Çernobil çevresindeki koruma altındaki alanlarda kış aylarında hayvanların kar üzerindeki izlerini inceleyerek büyük memelilerin yoğunluğunu araştırdı. 35 farklı güzergâhta toplam 315 kilometrelik mesafe incelendi ve kurt, geyik, karaca ile yaban domuzu gibi hayvanların izleri kaydedildi.

Araştırmada geyik, karaca ve yaban domuzu yoğunluğunun bölge dışındaki doğal koruma alanlarıyla benzer seviyelerde olduğu tespit edildi. Ancak kurtların yoğunluğu karşılaştırılan diğer alanlardan 7 kat fazla bulundu. Bu artışta insanların bölgeden çekilmesi, avcılığın ve diğer insan faaliyetlerinin yok olması etkili oldu. Ayrıca geyik ve yaban domuzu gibi av hayvanlarının varlığı da kurt popülasyonunun artmasına katkı sağladı.

İnsanların terk ettiği tarım arazileri ve yerleşim alanları orman ve doğal bitki örtüsüyle kaplandı. Bu sayede Avrasya vaşağı, Avrupa bizonu, Przewalski atları ve farklı geyik türleri gibi birçok yabani hayvan türü bölgede yaşamını sürdürüyor.

Radyoaktif kirlilik tamamen ortadan kalkmamış olsa da insanların baskısının azalması büyük memelilerin sayısında belirgin bir artışa yol açtı. Bilim insanları, radyasyonun hayvanlar için zararsız olmadığına ve bireysel hayvanların sağlığı ile genetik yapısı üzerinde etkileri olabileceğine dikkat çekiyor. Yine de Çernobil'deki durum, insan faaliyetlerinin sona ermesinin yaban hayatı üzerindeki etkisini gösteren önemli bir örnek olarak değerlendiriliyor.

Adrar'da 270 bin inek kapasiteli süt üretim tesisi kuruluyor

Wed, 02 Sep 2026 01:56:04 +0300

Cezayir'in güneybatısındaki Adrar vilayetinde yaklaşık 117 bin hektarlık alanda büyük bir süt üretim tesisi kurulacak. Bu kompleks içerisinde hayvancılığın yanı sıra hayvanların yeminin yetiştirilmesinden süt işleme ve paketlemeye kadar üretimin tüm aşamaları gerçekleştirilecek.

Proje, Cezayir Ulusal Yatırım Fonu ile Katar merkezli Baladna şirketinin ortaklığıyla yürütülüyor. Hayvan sayısının aşamalı olarak 270 bine çıkarılması planlanıyor. Tam kapasiteye ulaştığında tesis, dünyanın en büyük süt üretim tesislerinden biri olacak.

Çöl koşullarında yem üretimi projenin en zorlu kısmı olarak öne çıkıyor. Yaklaşık 117 bin hektarlık alanda hayvanların beslenmesi için ürünler yetiştirilecek. Sulama için dairesel biçimde çalışan merkezi pivot sistemleri kullanılacak. Adrar'da yılın 130'dan fazla günü sıcaklık 40 dereceyi geçebiliyor. Bu nedenle hayvanların su ihtiyacı, barınakların havalandırılması ve soğutulması için kesintisiz bir altyapı gerekecek.

Tesisin önemli bir bölümü süt işleme olacak. Alman GEA şirketinden alınan bilgiye göre inşaat 2026'da başlayacak, ilk süt tozu üretimi ise 2027 sonlarında yapılacak. Başlangıçta yıllık 100 bin ton süt tozu üretimi hedeflenirken, kapasitenin 194 bin ila 200 bin tona çıkarılması planlanıyor. Tam kapasiteye ulaşıldığında Cezayir'in süt tozu ihtiyacının yaklaşık yarısı bu tesis tarafından karşılanacak.

Projenin büyüklüğü, Sahra bölgesindeki su ve enerji ihtiyaçlarını da gündeme getiriyor. Hayvanlar ve tarım alanlarının sulanması için yer altı su kaynaklarının kullanımı ve projenin sürdürülebilirliği takip edilecek konular arasında yer alıyor.