Los Angeles yakınlarındaki fay sistemlerinde gerilim son bin yılda hesaplanan en yüksek seviyelere ulaştı. Araştırma, iki fayın birleşim noktasının deprem riskini artırabileceğine işaret ediyor.
Yeni yapılan bir araştırma, geçmiş büyük depremler ve faylarda yüzyıllar boyunca biriken gerilimi bilgisayar modelleriyle inceledi.
Araştırmacılar, bazı fay parçalarındaki mevcut gerilimin son bin yılda ölçülen en yüksek değerlere ulaştığını ya da bu seviyeleri geçtiğini tespit etti. Özellikle Los Angeles'ın kuzeydoğusundaki Cajon Pass bölgesi üzerinde duruldu. Bu nokta, San Andreas ve San Jacinto faylarının birbirine çok yakınlaştığı kritik bir alan olarak tanımlandı.
Bilim insanları, Cajon Pass'ı büyük bir kırılmanın bir faydan diğerine geçip geçemeyeceğini belirleyen bir "deprem kapısı" olarak değerlendiriyor. Modeller, her iki faydaki gerilimin aynı anda yüksek olması halinde kırılmanın bu bölgeyi aşarak diğer faylara yayılma ihtimalini gösteriyor. Böyle bir durumda, tek bir fayın kırılmasına kıyasla çok daha geniş bir alanda etkili büyük bir deprem oluşabilir.
Araştırmayı yöneten jeofizikçi Liliane Burkhard ve ekibi, 1000 yıllık paleosismik verilerle faylardaki gerilim değişimini hesapladı. Sonuçlar, San Jacinto'nun San Bernardino bölümü ile San Andreas'ın güney Mojave bölümünde tarihsel olarak yüksek gerilim seviyeleri olduğunu ortaya koydu.
Araştırma, yüksek gerilimin yakın zamanda kesin bir büyük deprem olacağı anlamına gelmediğini vurguluyor. Bu veriler, depremin zamanını belirlemek için yeterli değil. Ancak, mevcut gerilim seviyelerinin geçmiş bin yıl içindeki en yükseklerden biri olduğu ve iki fayın birlikte kırılma senaryolarının deprem risk değerlendirmelerinde göz önünde bulundurulması gerektiği belirtiliyor. Bu durum, yoğun nüfus ve kritik altyapı bulunan Güney Kaliforniya için önem taşıyor.
Ayrıca, San Andreas fayının diğer bölümleri de izleniyor. Örneğin Parkfield kesiminde geçmişte ortalama 22 yılda bir 6 büyüklüğünde depremler meydana gelirken, son büyük deprem 2004 yılında gerçekleşti. Bu bölgedeki çalışmalar da fayın deprem döngüsünün ileri bir aşamasında olabileceğine işaret ediyor ancak kesin bir deprem zamanı veremiyor.
Kaynak
Haber Merkezi
1
okunma